home artikelen lezingen e-books videoblogs

Dan ga je maar naar [...]

Door: Nourdeen Wildeman
Datum: 5 augustus 2009
Waar: Nederlandse Islamitische Omroep (NIO)


'Islam' is hot. 'Multicultureel' is hot. 'Allochtoon' is hot. Iedereen heeft een mening en niemand is meer terughoudend om die te uitten. In de bus, op school, in de bedrijfskantine, in de ingezonden brieven sectie van de krant. Veel mensen uitten steeds vaker op steeds meer plaatsen hun mening (bijvoorbeeld dat de vrije meningsuiting in gevaar is). Je vraagt je af of de vrijheid van meningsuiting inderdaad geen recht meer is, maar een plicht. Ik uit mijn mening dus ik besta.

Het medium bij uitstek om lekker ongegeneerd je mening te uiten is natuurlijk internet. De effecten van anonimiteit en afstandelijkheid zijn al zo vaak belicht, dat ik dat nu niet opnieuw uiteen hoef te zetten. Er zijn ook duidelijke kampen te vinden op internet. Neem de islam als onderwerp. Ben je overwegend vóór de islam, dan kan je terecht op het forum van OntdekIslam Hier vind je ook mensen die tegen de islam zijn, maar in mindere mate. Ben je overwegend tegen de islam, dan kan je terecht op Geenstijl. Hier vind je ook mensen die vóór de islam zijn, maar in mindere mate. Zoek je een middenweg, dan ga je naar WijBlijvenHier waar de discussie soms nog inhoudelijk gevoerd wordt.

In de meeste gevallen zijn de reacties weinig inhoudelijk en krachtig qua taalkeuze. Veel internetgebruikers zien minder belang in goede argumentatie en meer in een ongenuanceerde mening. Vroeger was dat 'zeggen waar het op staat', tegenwoordig is het hard roepen en weinig luisteren.

Zelf probeer ik zo min mogelijk mee te doen aan forumdiscussies. Een enkele keer laat ik mij verleiden om een reactie te plaatsen; die keren kom ik bedrogen uit. Het lijkt volslagen zinloos. Een patroon dat vaak terugkomt is de reactie nadat je puur inhoudelijk en puntsgewijs de argumentatie van een ander ter discussie stelt. Het antwoord is vaak als volgt opgebouwd:

"Nou, ja, nou, maar als je [...] wilt, dan ga je maar naar [...] in plaats van Nederland".

Als iemand überhaupt zoiets zegt, of het nu is op een website, op tv of in een gesprek van gezicht tot gezicht, haak ik af. Ik geef het op. Je kan niets meer beginnen tegen een dergelijke uitspraak. Wat er feitelijk wordt gezegd is dat wanneer je iets nastreeft of wenst te realiseren dat reeds op een andere plaats op Aarde aanwezig is, je daar maar naartoe moet verhuizen. Absurd natuurlijk.

Stel je voor: je hebt een flinke blonde haardos en bent actief in de politiek. Echter, je wilt trouwen met een Hongaarse vrouw. Iemand komt naar je toe en zegt: "Nou, als jij met een Hongaarse wilt trouwen, dan ga je maar naar Hongarije!". Absurd natuurlijk.

Het feit dat je iets wilt dat misschien nog niet hier is, betekent natuurlijk niet dat je alles hier achter je wilt laten. Je houdt juist van Nederland, maar denkt aan iets moois wat je eraan wilt toevoegen. Je wilt het hier nóg mooier, nóg fijner maken. Soms voor jezelf, soms voor iedereen.

Veel mensen denken dat de 'oplossing' van alle multiculturele 'problemen' de dialoog is. Ik denk dat we te veel vertrouwen op de communicatie vaardigheden en zelfreflectie van de mensen die deze dialoog voeren. Dialoog is iets anders dan allebei hard praten. De drie eerder genoemde websites hebben zelfs allemaal een groep mensen actief die buitensporige opmerkingen van mensen zonder die vaardigheden te verwijderen.

Voordat we de dialoog aan willen gaan, moeten we wel consensus hebben over het accepteren van de ander. Zolang als je die ander eigenlijk 'weg' wilt hebben, is elke dialoog vruchteloos. Dan is het veel praten en niet luisteren naar de ander. Tja, als je nooit naar een ander wilt luisteren, dan ga je maar naar een onbewoond eiland. Of niet.